ขั้นตอนการทำก้อนเห็ด

ขั้นตอนการทำก้อนเห็ด


   ทุกวันนี้การเพาะเห็ดเป็นที่นิยมทำกันมาก เพราะได้ผลผลิตที่ค่อนข้างเร็ว อีกทั้งตลาดก็มีรองรับ ทำให้การเพาะเห็ดจึงเป็นทางเลือกอีกหน่ึ่งทางเลือกในการประกอบอาชีพ ซ่ึ่งก็สร้างรายได้เป็นที่น่าพอใจ ซึ่งสามารถที่จะทำเป็นอาชีพหลักหรืออาชีพรองก็ได้ การซื้อเชื้อเห็ดคุณภาพที่ดี ไม่มีจุลินทรีย์อื่นปนเปื้อน ให้ผลผลิตสูงและได้กำไรดีนั้น เป็นหน้าท่ี่ของผู้เพาะเห็ดท่ี่ต้องจำเองละครับว่า ร้านใดหรือที่ไหนที่ผลิตเห็ดที่มีคุณภาพดี แต่ก็นั่นแหละครับบางครั้งเชื้อเห็ดจากร้านเดียวกันคุณภาพกลับไม่สม่ำเสมอก็มี ทำให้ผู้เพาะดอกเห็ดขายหันมาสนใจจะผลิตเชื้อเห็ดเอง ทำก้อนเห็ดเอง แม้จะลงทุนที่สูงกว่าการซื้อก้อนเชื้อเห็ดมาเปิดดอก เห็ดนั้นก็มีหลายชนิด อาทิ เห็ดนางฟ้า เห็ดฟาง เห็ดหอม เห็ดขอน ซึ่งแต่ละชนิดก็มีความแตกต่างกันไป ทั้งในเรื่องการเพาะ อุณภูมิ ความชื้น แต่ละชนิดก็ไม่เหมือนกัน

โรงเห็ด

สำหรับปัจจัยที่จำเป็น
  1. วัสดุโดยทั่วไป อาทิ ขี้เลื่อยยางพารา ขี้เลื่อยไม้เนื้ออ่อน ฟาง้ขาว ฯลฯ
  2. ถุงพลาสติกขนาด 6.75" x 12.5" หรือ 8" x 12" ซึ่งก็แล้วแต่ผู้เพาะ
  3. คอขวด
  4. สำลีหรือฝาจุก
  5. ยางรัด
  6. หม้อนึ่งเชื้อ
  7. โรงเรือนบ่มเส้นใย
  8. โรงเรือนเปิดดอก

สูตรอาหารก้อนเห็ด ซึ่งแต่ละที่ก็จะแตกต่างกันออกไปแล้วแต่ประสบการณ์แต่ละที่
  1. ขี้เลื่อยยางพารา                                              100  กิโลกรัม
  2. รำละเอียด                                                         5  กิโลกรัม
  3. ปูนขาว                                                              1  กิโลกรัม
  4. ยิปซั่ม                                                               2  กิโลกรัม
  5. ดีเกลือ                                                            0.2  กิโลกรัม

ก็เริ่มขั้นตอนกันเลย
  1. นำส่วนผสมข้างต้นผสมให้เข้ากัน ปรับความชื้นประมาณ 60-65% โดยการเติมน้ำมันลงไปพอประมาณ
  2. ใช้มือกำขี้เลื่อยขึ้นมาบีบให้แน่น แล้วสังเกตว่าภ้ามีน้ำซึมออกมาตามร่องนิ้วมือแสดงว่าเปียกไป ให้เติมขี้เลื่อยแห้ง แต่ถ้าไม่มีน้ำซึมให้แบมือออก ขี้เลื่อยจะรวมกันเป็นก้อนแล้วแตกออก 2-3 ส่วน แสดงว่าใช้ได้ (มีความชื้นประมาณ 60-65% แต่ถ้าแบมือแล้วขี้เลื่อยไม่รวมตัวกันเป็นก่อนแสดงว่าแห้งไป ให้เติมน้ำลงไปอีก
  3. เมื่อผสมคลุกเคล้าส่วนผสมเข้ากันดีแล้วให้บรรจุใส่ลงถุงพลาสติกหนักบรรจุ 8-10 ขีด แล้วกดให้แน่นพอประมาณ ใส่คอขวด รัดด้วยหนังยางจุกสำลีหรือปิดด้วยฝาจุก เลือกอย่างใดอย่างนึ่ง
  4. นำไปนึ่งฆ้าเชื้อที่ 90-100 องศาเซลเซียส ใช้เวลาประมาณ 2-3 ชั่วโมง
  5. นำถุงพลาสติกออกพักให้เย็นในที่สะอาด พอก้อนเย็นแล้วก็เปิดจุกสำลีหรือฝาจุกออก ต่อเชื้อที่ต้องการลงไปตรงคอขวดให้รวดเร็ว
  6. นำถุงเชื้อเห็ดไปบ่มไว้ในที่สะอาด มีอากาศถ่ายเทสะดวก ระวังอย่าให้แมลงเจาะหรือกัดถุง รอจนกว่าเส้นใยจะเต็มถุงประมาณ 30-40 วัน (ระยะเวลาต่างกันตามชนิดของเห็ด)
  7. เมื่อเส้นใยเห็นเดินเต็มถุงแล้ว คัดเอาเฉพาะถุงที่ไม่มีการปนเปื้อนมาเปิดในโรงเรือนเปิดดอกเพื่อให้เกิดดอกเห็ดต่อไป ภายในโรงเรือนต้องสะอาด มีอากาศถ่ายเทดี มีแสงสว่าง และเก็บความชื้นได้ดีพอสมควร(ความชื้นสัมพันธ์ภายในโรงเรือนประมาณ 70% ขึ้นไป) รดน้ำเพื่อให้เห็ดออกดอกหรือจะใช้ระบบควบคุมความชื้นและอุณหภูมอัตโนมัติ ของเราก็มีนะ(แอบขายของ)

ลักษณะเชื้อเห็ดที่ดี มีวิธีสังเกตง่ายๆ ดังนี้
  1. เห็ดตระกูลนางรม (เห็ดนางรมฮังการี เห็ดนางฟ้าภูฏาน เห็ดนางฟ้า) เส้นใยเดินเต็มถุง มีสีขาว หากมีสีเหลือง แสดงว่าเส่นใยเห็ดเริ่มแก่แล้ว
  2. เห็ดเป๋าฮื้อ เห็ดขอนขาว เห็ดลม เส้นใยเดินเต็มถุง มีสปอร์เห็ดสีดำตกอยู่
  3. ถุงบรรจุต้องไม่มีรอยแตกและรั่วนะ
  4. ไม่มีเชื้อราเขียวหรือราอื่นเจริญบนก้อนเห็ด

ปัญหาที่พบการทำเชื้อเห็ด


  1. เชื้อเห็ดไม่เจริญ อาจมีสาเหตุจาก หัวเชื้อไม่บริสุทธิ์ มีก๊าซแอมโมเนียเหลืออยู่ ความชื้นในขี้เลื่อยสูงเกินไป อากาศในห้องบ่มเย็นเกินไป เป็นต้น
  2. เชื้อเห็ดเสียเนื่องจากมีเชื้ออื่นปนเปื้อน อาจมีสาเหตุจากอุณหภูมิของหม้อนึ่งต่ำเกินไป ผสมไม่ได้ที่ ถุงพลาสติก รั่ว มีรู อาจจะนำพาเชื้อโรคได้ หัวเชื้อไม่บริสุทธิ์ เป็นต้น
  3. เส้นใยเห็ดเดินแล้วหยุด หรือเดินเพียงบาง ๆ เนื่องจากขี้เลื่อยหมักไม่ได้ที่ ทำให้มีกลิ่นแอมโมเนียเหลืออยู่ มีสารที่เป็นพิษเจือติดอยู่ เช่น น้ำยางจากขี้เลื่อย น้ำมัน ผงซักฟอก อุณหภูมิในห้องบ่มต่ำเกินไป อาหารเสริมเปียกเกินไป หรือความชื้นในอาหารเสริมไม่สม่ำเสมอ
  4. เส้นใยเจริญบางมาก สาเหตุจาก อาหารเสริมไม่เพียงพอมีเชื้อจุลินทรีย์อื่นปนเปื้อน ขี้เลื่อยที่ใช้มีพิษต่อเห็ด
  5. ออกดอกช้า ผลผลิตต่ำ สาเหตุจาก เชื้อเห็ดเสื่อม อาหาร อุณหภูมิ ความชื้น ไม่เพียงพอ
  6. ใบม้วนงอ หยิก ไม่สวย ลักษณะดังกล่าวเกิดจากสภาพแวดล้อมไม่เหมาะสม เช่น ความแปรปรวนของอากาศ อุณหภูมิ ความชื้นสัมพัทธ์ภายในโรงเรือน นอกจากนี้อาจเกิดจากสาเหตุอื่น เช่น เชื้ออ่อนแอ มีก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์มากเกินไป หรืออากาศร้อนจัด เป็นต้น





การแก้ไขปัญหาเบื้องต้น

กรณีพบว่าดอกเห็ดในโรงเรือนแสดงอาการหมวกดอกหงิกดังที่กล่าวข้างต้นแนะนำให้แก้ไขปัญหาตามแนวทางต่อไปนี้
  1. การถ่ายเทอากาศ โรงเรือนที่เพาะเห็ดจะต้องมีช่องระบายอากาศอย่างเพียงพอควรเปิดประตูและหน้าต่างในตอนเช้ามือเพื่อระบายอากาศ และป้องกันการสะสมของก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์
  2. แสงสว่าง แสงในโรงเพาะให้เพียงพอพอกับการพัฒนาเจริญเติบโตของดอกเห็ด โดยใช้วิธีเปิดช่องหน้าต่าง
  3. ความชื้น ควรตรวจตราความชื้นสัมพัทธ์ของอากาศภายนอกและภายในโรงเรือนให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม  เพิ่มความชื้นและระบายอากาศเยอะๆ ครับ

สำหรับท่านที่อยากซื้อก้อนมาเพาะเอง

เรามีเรื่องราวดีๆ มาแนะนำสำหรับผู้ที่รักการรับประทานเห็ดและอยากลองเพาะเห็ดด้วยตนเองกันบ้าง  เราไม่รู้หรอกว่าอาหารภายในก้อนเห็ดที่ซื้อมามีมากหรือน้อย แต่เราสามารถทดลองซื้อมาลองเปิดดอกดูได้ ซื้อมาไม่ต้องเยอะก่อนเพื่อดูดอกเห็ดที่ออกมาว่าออกเยอะหรือไม่และสามารถเก็บได้นานเท่าไหร่ ถ้าออกดีและเก็บได้นานแสดงว่าภายในก้อนเชื้อนั้นมีอาหารเยอะ เพียงแค่นี้เราก็มั่นใจกับแหล่งที่เราซื้อมาแต่ละแห่งแล้ว
ก้อนเห็ด

อุณหภูมิและความชื้นคร่าวๆ ที่เห็ดชอบ


ความชื้น   : ประมาณ 70-80% ยกเว้นเห็ดหูหนูจะประมาณ 80-90%

ตารางอุณหภูมิเห็ดต่างๆ



ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น